Thú vị món tung lò mò An Giang

0
(ĐĐDL Tổng Hợp) Vùng đất An Giang không chỉ là nơi nổi tiếng với món bánh bò thốt nốt mà còn khiến du khách bất ngờ và thú vị với món tung lò mò, một món ăn đặc biệt của người Chăm.

Theo tiếng Chăm, “tung” là ruột, “lò mò” nghĩa còn bò. Dịch ra tiếng Việt, tung lò mò đơn giản chính là tên gọi khác của món lạp xưởng bò.

Món ăn này gắn liền với một truyền thuyết khá thú vị mà không phải ai cũng biết.  Vào thời hỗn mang Trái Đất hoàn toàn tĩnh lặng và không có sự sống, Thượng đế (Allah) đã lấy bốn loại đất sét đen, tráng, vàng, đổ tạo thành người đàn ông đầu tiên là Nabi Adam có xác nhưng chưa có hồn. Sự xuất hiện của Adam làm cho ma quỷ lo sợ quyền uy của mình bị phai mờ nên đợi ông ngủ, chúng phóng uế lên người để làm nhục ông. Tỉnh dậy thấy toàn thân hôi thối, ông đau khổ và xấu hổ vô cùng.

Sau đó, Thượng đế phải lấy nước thiên đàng tắm rửa cho Adam. Những chất dơ bẩn trên thân thể ông biến thành con heo, con chó. Từ đó, Adam có lời thề: “Heo và chó là kẻ thù của ta và con cháu ta sau này”. Đây là nguyên nhân mà người Chăm (theo Hồi giáo) xem thịt heo là thực phẩm cấm kị. Sau, vì muốn thưởng thức món lạp xưởng nên họ đã dùng thịt bò thay thế, sáng tạo nên món tung lò mò.

2

Tung lò mò là sự hài hoà giữa nét văn hoá ẩm thực và tình cảm chan chứa của người Chăm.

Món ăn không chỉ hấp dẫn khác biệt bởi chất liệu mà còn bởi cách chế biến. Thịt bò nạc phải là phần thịt “tận thu” của con bò (ngon nhất là thịt đùi, bắp) lóc ra, bỏ hết gân rồi rửa sạch và khử mùi bằng rượu, gừng và xắt nhuyễn. Thịt và mỡ phải giữ đúng tỷ lệ hai thịt một mỡ và mỡ bò dùng làm lạp xưởng cũng phải là loại mỡ sa, mỡ chày mỏng và không nặng mùi.

Sau đó, hỗn hợp được trộn đều với các gia vị gồm muối, đường cát trắng, tiêu sọ, một loại gia vị bí truyền của người Chăm và thính (cũng có thể là cơm nguội). Đặc biệt cơm nguội là loại phải được lên men, tạo vị chua lạ miêng cho người ăn.

Vỏ bao tung lò mò cũng làm từ ruột bò phơi khô. Sau khi đã đem nhồi thịt ướp vào ruột bò, người Chăm dùng dây mềm thắt thành từng khúc dài khoảng 3 đốt tay, đem phơi khô chừng 3 nắng là ăn được. Điểm đặc biệt ở đây là nếu phơi tung lò mò tới 1-2 tháng cho thật khô, thịt kết chặt lại với nhau, khi cắt ra, ta sẽ thấy mặt thịt nhẵn bóng như sừng. Đây chính là loại tung lò mò hảo hạng nhất.

Có 2 cách chế biến đối với món này: nướng và chiên, cũng giống như lạp xưởng làm từ thịt heo của người Hoa. Song, cách thưởng thức đúng điệu nhất chính là nướng trên than hồng. Khi nướng, tung lò mò chín tới đâu, ta dùng đến đó sẽ có thể cảm nhận được vị ngọt bùi của thịt và mỡ bò, vị chua đặc trưng của cơm nguội lên men hoà cùng các gia vị khác. Món này phải được ăn kèm với rau húng quế, ngò gai và đu đủ ngâm chua ngọt và chấm với tương phở đen, tương ớt mới tạo nên mùi vị chính thống của ẩm thực người Chăm.

1

Tung lò mò được dùng như một nguyên liệu làm đậm hương vị trong các món ăn khác.

Mỗi khi có bạn đến chơi hay tụ họp gia đình, người Chăm thường làm món này. Không khí ấm cùng ngồi quanh bếp lửa hồng nướng tung lò mò, vừa ăn vừa trò chuyện với nhau tạo nên sự pha trộn hài hoà giữa nét văn hoá độc đáo về ẩm thực và tình cảm chan chứa quý khách của người Chăm.

Tổng hợp / Theo Tuổi Trẻ/Theo Tuổi Trẻ.

Bình luận